पराभवानंतरही सत्तेची मागणी – ही कसली लोकशाही?कॉंग्रेसमधील दुहेरी नीती : कार्यकर्त्यांच्या पाठीत खंजीर की आत्मपरीक्षणाची संधी?
✍️ संपादकीय
nilesh thakre
8668935154
चंद्रपूर महानगरपालिकेच्या निवडणुकीने कॉंग्रेस पक्षाच्या स्थानिक नेतृत्वासमोर केवळ पराभवाचे वास्तव उभे केले नाही, तर पक्षातील अंतर्गत विसंगती, दुहेरी धोरणे आणि कार्यकर्त्यांशी होणारा अन्यायही उघड केला आहे. निवडणूक ही लोकशाहीची उत्सव मानली जाते; पण कॉंग्रेससाठी ही निवडणूक अनेक निष्ठावान कार्यकर्त्यांच्या मनात प्रश्नचिन्हे, वेदना आणि रोष निर्माण करणारी ठरली आहे.
यंदाच्या महापालिका निवडणुकीत कॉंग्रेस पक्षाने अनेक निरंतर निवडून येणाऱ्या, जनतेत विश्वास असलेल्या उमेदवारांना थेट डावलले. केवळ एवढेच नव्हे, तर पक्षासाठी वर्षानुवर्षे रस्त्यावर झगडणारे, पक्षसंघटन मजबूत करणारे पदाधिकारी, युवा इच्छुक उमेदवार यांनाही उमेदवारी नाकारण्यात आली. त्याचवेळी बाहेरील पक्षांतून आलेल्या, कालपर्यंत कॉंग्रेसवर टीका करणाऱ्या काही व्यक्तींना मात्र सहज उमेदवारी देण्यात आली.
हा निर्णय केवळ राजकीय चूक नव्हती, तर कार्यकर्त्यांच्या आत्मसन्मानावर केलेला घाला होता.
पराभवानंतरही सत्तेची मागणी – ही कसली लोकशाही?
आता या सगळ्यावर कळस म्हणजे, ज्या उमेदवारांना कॉंग्रेसने अधिकृत उमेदवारी दिली आणि जे निवडणुकीत पराभूत झाले, तेच उमेदवार पुन्हा महापालिकेच्या सभागृहात स्वीकृत सदस्य म्हणून आम्हालाच घ्या, यासाठी नेत्यांच्या मागे फिल्डिंग लावत असल्याची विश्वसनीय माहिती समोर येत आहे.
हा प्रश्न केवळ व्यक्तींचा नाही, तर पक्षाच्या नैतिकतेचा आहे.
एकदा जनतेने नाकारले, पराभूत केले, तर पुन्हा त्याच व्यक्तींना मागच्या दाराने सभागृहात नेण्याचा हट्ट का?
जनतेचा निर्णय इतका स्वस्त झाला आहे का?
स्वीकृत सदस्य ही संकल्पना केवळ राजकीय सोयीसाठी नसून, समाजाच्या विविध क्षेत्रांचे प्रतिनिधित्व करण्यासाठी आहे. सामाजिक कार्यकर्ते, पर्यावरणप्रेमी, पत्रकार, साहित्यिक, व्यापारी, शिक्षणतज्ज्ञ – अशा लोकांना सभागृहात स्थान मिळावे, हा त्यामागचा मूळ हेतू आहे. पण वास्तवात कॉंग्रेससह बहुतांश पक्षांनी या संकल्पनेचा बोजवारा उडवला आहे.
कार्यकर्त्यांना नेहमीच दुय्यम वागणूक का?
आज कॉंग्रेसचा साधा कार्यकर्ता हा पक्षाचा खरा आधारस्तंभ आहे. निवडणूक नसताना झेंडे उचलणारा, आंदोलनात पुढे असणारा, सोशल मीडियावर पक्षाची बाजू मांडणारा, गावागावात पक्षाचा विचार पोहोचवणारा – हा कार्यकर्ता.
मात्र उमेदवारी, पदे, संधी देताना मात्र तोच कार्यकर्ता नेहमी दुर्लक्षित राहतो.
उमेदवारी देताना ज्यांचा विचार झाला नाही, जे प्रामाणिक, निष्ठावान असूनही “तू पुढच्या वेळी बघू” या आश्वासनावर थांबवले गेले – अशाच कार्यकर्त्यांना आता स्वीकृत सदस्य म्हणून संधी देणे ही केवळ गरज नाही, तर नैतिक जबाबदारी आहे.
पण प्रश्न असा आहे की, पक्ष नेतृत्वाची दृष्टी तिथपर्यंत पोहोचते का?
हुजुरगिरीचं राजकारण आणि तत्वांची हत्या आज स्थानिक पातळीवर कॉंग्रेसमध्ये एक कटू सत्य हळूहळू स्पष्ट होत आहे— नेत्यांच्या आजूबाजूला सतत फिरणारे, त्यांच्या प्रत्येक शब्दाला होकार देणारे, हुजुरगिरी करणारेच महत्त्वाचे ठरतात.
मैदानात काम करणारा कार्यकर्ता, प्रश्न विचारणारा पदाधिकारी, पक्षाच्या चुकांवर बोट ठेवणारा निष्ठावान नेता—हे सगळे “अडचणीचे” ठरतात.
आणि मग पक्ष तत्त्वांपेक्षा व्यक्ती, विचारांपेक्षा निष्ठा, लोकशाहीपेक्षा लॉबी यांना प्राधान्य देऊ लागतो.
जर पराभूत उमेदवारांना पुन्हा स्वीकृत सदस्य म्हणून सभागृहात बसवले गेले, तर कॉंग्रेसचे दोन तोंडी धोरण उघडपणे कार्यकर्त्यांसमोर येईल.
एकीकडे “कार्यकर्ताच पक्षाची ताकद” असे बोलायचे, आणि दुसरीकडे संधी मात्र नेहमीच मोजक्यांनाच द्यायची—हे किती काळ चालणार?
ही वेळ आत्मपरीक्षणाची आहे, संधीसाधूपणाची नाही
चंद्रपूरसारख्या शहरात कॉंग्रेसला पुन्हा उभे करायचे असेल, तर पक्षाला केवळ निवडणुकीतील गणित नव्हे, तर कार्यकर्त्यांच्या भावनांचाही हिशेब ठेवावा लागेल.
स्वीकृत सदस्य म्हणून जर खरोखरच सामाजिक बांधिलकी असलेले, जनतेच्या प्रश्नांशी जोडलेले, स्वतंत्र विचारांचे लोक निवडले गेले, तर पक्षाची प्रतिमा उंचावेल.
पण जर पराभूत, नाकारले गेलेले, आणि तरीही सत्तेच्या वर्तुळात राहण्यासाठी धडपड करणारेच लोक पुन्हा संधी घेतील, तर कॉंग्रेसला भविष्यातील पराभवापासून कोणीही वाचवू शकणार नाही.
शेवटचा सवाल नेतृत्वाला
कॉंग्रेसच्या नेत्यांनी आज एक निर्णय घ्यावा लागेल—
पक्ष वाचवायचा आहे की काही चेहऱ्यांची सोय करायची आहे?
कार्यकर्त्यांना न्याय दिला, तर पक्ष मजबूत होईल.
अन्यथा, ही अस्वस्थता, हा रोष, हे मौन उद्या मोठ्या विद्रोहात बदलेल.
आजही वेळ गेलेली नाही.
स्वीकृत सदस्य म्हणून निष्ठावान कार्यकर्ते, प्रामाणिक पदाधिकारी, समाजासाठी झगडणारे चेहरे यांना संधी द्या.
नाहीतर इतिहास हे नक्की नोंदवेल की,
कॉंग्रेसचा पराभव बाहेरच्या शत्रूंनी नाही, तर आतल्या दुहेरी नीतीने घडवला. ही केवळ टीका नाही, ही पक्षावर प्रेम करणाऱ्या कार्यकर्त्याची आर्त हाक आहे.
